WBO 2017 na start – co to w ogóle jest budżet partycypacyjny?

WBO 2017 na start – co to w ogóle jest budżet partycypacyjny?

Wkrótce rusza 5. już edycja Wrocławskiego Budżetu Obywatelskiego. W puli środków do wydania na 2017 rok jest 25 milionów złotych. W ramach tegorocznej edycji projekty można zgłaszać do 17 lutego. Następnie ma miejsce proces ich weryfikacji i nanoszenie poprawek. Miasto zostało podzielone na 14 okręgów, w ramach których odbywa się głosowanie. Najbardziej popularne pomysły doczekają się realizacji w przyszłym roku.

WBO staje się coraz bardziej popularny. Warto się zastanowić, czym na czym tak naprawdę polega idea partycypowania obywateli w wydawaniu środków z kasy miasta?

Budżet obywatelski, nazywany również partycypacyjnym, to proces, w którym mieszkańcy danego miasta lub gminy decydują lub współdecydują o tym, na co będą wydane środki z kasy danej jednostki samorządu terytorialnego. Z reguły budżet partycypacyjny przewiduje pewną pulę środków, o której przeznaczeniu decydują mieszkańcy. Decyzje w powyższym zakresie mogą być podejmowane bezpośrednio przez mieszkańców, bądź za pośrednictwem urzędników lub organizacji społecznych.  

Najważniejszym elementem budżetu obywatelskiego są regularne spotkania mieszkańców z przedstawicielami władz, podczas których rozmawia się o przeznaczeniu wspólnych pieniędzy. W ramach takich spotkań poruszane są kwestie, związane z potrzebami inwestycyjnymi, sprawami formalnymi, istnieje także możliwość naniesienia poprawek na dokumenty aplikacyjne lub zasięgnięcie szeroko pojętej pomocy ze strony profesjonalnych urzędników.

Aby proces tworzenia budżetu miasta można było uznać za partycypacyjny, musi spełniać następujące warunki:

  1. Budżet obywatelski zawierać musi element dyskusji nad sprawami finansowymi i budżetowymi miasta, podczas której uczestnicy decydują o tym, jak wykorzystać ograniczone środki budżetowe,
  2. Budżet obywatelski powinien być organizowany co najmniej na poziomie dzielnicy, jednak najlepiej aby dotyczył obszaru całego miasta,
  3. Budżetu obywatelski powinien być ciągłym procesem – pojedyncze zebrania lub referenda nad sprawami finansów miasta nie mogą być traktowanie jako budżet parcycypacyjny,
  4. Budżet ten powinien być realizowany w oparciu o wiele mechanizmów partycypacyjnych. Nie wystarczy, aby rada gminy lub komisja budżetowa była otwarta na publiczną debatę, konieczne jest stworzenie dodatkowych mechanizmów włączania mieszkańców do dyskusji nad sprawami finansowymi.
  5. Powinien posiadać mechanizm ewaluacji i oceny rezultatów procesu partycypacji.

Prowadzone przez naukowców badania, a także praktyka miast korzystających z tej formy mechanizmów partycypacyjnych wskazują, że skutkuje on wyższą jakością życia, większym zadowoleniem z usług publicznych, większą przejrzystością i wiarygodnością władz publicznych, większym udziałem obywateli w życiu publicznym, a także wzrostem świadomości społecznej.

W Polsce budżet obywatelski po raz pierwszy wprowadzono w 2011 w Sopocie.  Obecnie mechanizm ten funkcjonuje z powodzeniem w wielu miastach, zazwyczaj na poziomie budżetu gminy. Wyjątkiem jest Warszawa, w której budżet partycypacyjny działa również na poziomie dzielnic.

Z pewnością warto brać sprawy w swoje ręce i zaangażować się w WBO 2017. Można to zrobić poprzez zgłoszenie własnego projektu, kontakt z liderami, czy też wsparcie pomysłów na etapie głosowania.

Budżet obywatelski spełnia bardzo ważną funkcję decentralizacyjną. Osoby, zaangażowanie w życie swoich lokalnych społeczności, działające przeważnie na osiedlach, mają znacznie lepsze rozeznanie co do lokalnych problemów i potrzeb niż miejscy urzędnicy, którzy patrzą na wiele spraw w skali makro.

Dlatego też angażując się w partycypację społeczną, jesteśmy w stanie najbardziej skutecznie przeciwdziałać tym niedogodnościom i podjąć próbę rozwiązania tych bolączek.

Dlatego namawiamy wszystkich chętnych do wzięcia udziału we Wrocławskim Budżecie Obywatelskim 2017. Naprawdę warto!

fot. karlowice-rozanka.com.pl

Leave a Reply